Cluster Industrie bespreekt marktontwikkelingen, km-heffing en Europese regelgeving 

Tijdens de recente vergadering van het cluster Industrie van de Staalfederatie stonden actuele ontwikkelingen in de staal- en metaalhandel centraal. Onder leiding van de nieuwe voorzitter Jan Wiebe Ottink wisselden leden ervaringen uit over onder meer de km-heffing, de marktsituatie, digitalisering, CBAM en marktcijfers. Daarnaast gaf Geoffroy Feij, belangenbehartiger internationaal ondernemen bij FME, een toelichting op de nieuwe vrijwaringsmaatregelen en de verdere uitwerking van Melt and Pour. 

Km-heffing: verschillende manieren van doorberekenen

Een belangrijk gespreksonderwerp was de km-heffing. Leden bespraken de rekenmethodiek die de Staalfederatie heeft gedeeld voor het doorberekenen van extra kosten aan klanten. In de praktijk kiezen bedrijven voor verschillende oplossingen, zoals een doorbelasting per stop, een algemene verhoging van de vrachtkosten of een aanvullende brandstoftoeslag. Daarbij blijft de administratieve verwerking voor sommige bedrijven en klanten een aandachtspunt. 

Marktsituatie: wisselend beeld, voorzichtig positieve stemming

Ook de marktsituatie werd uitgebreid besproken. Het beeld is wisselend: bedrijven die internationaal actief zijn, ervaren druk door geopolitieke ontwikkelingen en teruglopende activiteit in bepaalde sectoren. Tegelijkertijd zijn er markten waarin de vraag op peil blijft. Per saldo is de stemming onder de leden voorzichtig positief. Wel zorgen stijgende inkoopprijzen, CBAM en safeguards voor blijvende aandacht. 

Digitalisering als antwoord op efficiency- en arbeidsmarktvraagstukken

Daarnaast werd stilgestaan bij digitalisering binnen de sector. Verschillende leden zijn bezig met nieuwe ERP-systemen of hebben dergelijke trajecten recent afgerond. Ook de mogelijke inzet van AI-systemen wordt verkend. Digitalisering wordt gezien als een belangrijke manier om efficiënter te werken, zeker in een arbeidsmarkt waarin het vinden van voldoende gekwalificeerde medewerkers lastig blijft. 

CBAM en marktcijfers: aandacht voor volatiliteit

Verder kwamen CBAM en actuele marktcijfers aan de orde. Vanuit de leden werden geen specifieke uitvoeringsproblemen rondom CBAM gemeld. De gedeelde cijfers van CBS en Eurometal laten een volatiele markt zien, met stijgende prijzen en teruglopende importvolumes binnen bepaalde quota. Leden kunnen bij behoefte aan aanvullende of specifieke cijfers contact opnemen met de Staalfederatie. 

Vrijwaringsmaatregelen en Melt and Pour: strengere regels en inzet op werkbaarheid

Geoffroy Feij gaf namens FME een toelichting op de nieuwe vrijwaringsmaatregelen voor staal en metaal, die per 1 juli 2026 ingaan en een looptijd van één jaar hebben. De maatregelen verhogen de drempel voor import fors: de quota worden grofweg gehalveerd en de heffingen verdubbeld. 

De voorlopige resultaten van de gezamenlijke lobby zijn wisselend. De Staalfederatie heeft, samen met andere partijen, gepleit voor quota per maand in plaats van per kwartaal, maar dat voorstel is niet overgenomen. Wel is het zogenoemde carry-over opgenomen in de nieuwe regeling: wanneer een quotum in een kwartaal niet volledig wordt benut, mag het resterende deel in een ander kwartaal worden gebruikt. Ook is op categorieniveau gepleit voor uitzonderingen voor producten die niet in voldoende mate in Europa verkrijgbaar zijn. De Europese Commissie heeft besloten naadloze buizen van ijzer buiten de vrijwaringsmaatregelen te laten vallen, maar voor het zogenoemde Holland-profiel is geen uitzondering gemaakt. 

Om omzeiling van de maatregelen tegen te gaan, wordt per 1 oktober de Melt and Pour-regel toegevoegd. Importeurs moeten dan kunnen aantonen waar het voormateriaal van producten vandaan komt. De Staalfederatie heeft in de consultatie bij de Europese Commissie gepleit voor het gebruik van MTC’s (Mill Test Certificates) als basisdocument om de Melt and Pour-oorsprong aan te tonen. De regeling wordt de komende periode verder uitgebreid, ook richting downstream producten. 

Vanuit de zaal werden onder meer vragen gesteld over de landenquota en het verschil tussen vrijwaringsmaatregelen en antidumpingmaatregelen. Feij heeft toegezegd deze antwoorden op korte termijn te delen. Het bureau stuurt de aanvullende informatie mee met de notulen.