Staalketendag: grote opgaven vragen om slimme staaloplossingen

Grote opgaven vragen om slimme staaloplossingen. Dat was de rode draad tijdens de Staalketendag, die de Koninklijke Staalfederatie samen met Bouwen met Staal, Samenwerkende Nederlandse Staalbouw en Hilti Nederland organiseerde. Op 8 september kwamen professionals uit de staal- en bouwketen bijeen bij Hilti in Berkel en Rodenrijs om te spreken over de grote opgaven voor de bouw en infrastructuur en de kansen die deze bieden voor de staalketen. Van economische ontwikkelingen en standaardisatie tot innovatie en samenwerking: een terugblik op een middag vol inzichten en gesprekken.

Het juiste constructieconcept als uitgangspunt

Nico Noorlander opende het inhoudelijke programma met de al lang bestaande discussie over staal versus beton. Volgens Noorlander gaat het daarbij niet om de vraag welk materiaal per definitie beter is, maar om het juiste constructieconcept. Architectuur, sterkte, verbindingen en gewicht spelen allemaal een rol. De Eiffeltoren en de Erasmusbrug laten zien welke mogelijkheden staal biedt. Ook bij bestaande infrastructuur kan het lagere gewicht van staal voordelen opleveren. De centrale vraag: welk constructieconcept is over de hele levenscyclus het beste en wat zijn de economische kosten tijdens de stremming?

Grote opgaven, beperkte capaciteit

Paul Groot van het Economisch Instituut voor de Bouw (EIB) schetste vervolgens de economische vooruitzichten en de grote opgaven voor de komende decennia. De vooruitzichten voor de utiliteitsbouw en GWW zijn gunstig, met onder meer een grote renovatie- en vervangingsopgave voor infrastructuur. Tegelijkertijd staan budgetten en arbeidscapaciteit onder druk.

Voor de staalbranche liggen daar kansen. Levensduurverlenging in plaats van volledige vervanging, monitoring en het gebruik van data kunnen bijdragen aan kosteneffectiever beheer. Ook standaardisatie biedt mogelijkheden om sneller en efficiënter te werken. Een andere groeimarkt is de bouw van datacenters, waar de investeringen sterk zijn toegenomen. Schaarse bouwgrond, netcongestie en vergunningen vormen daar echter belangrijke uitdagingen.

ING: beperkte groei, maar werk blijft

Maurice van Sante van ING Research plaatste de ontwikkelingen in het perspectief van de actuele markt. De groei blijft op korte termijn beperkt. De bouw heeft de afgelopen kwartalen te maken met tegenwind door onder meer hoge en volatiele kosten, geopolitieke ontwikkelingen en economische onzekerheid. Vergunningen leiden bovendien niet automatisch tot bouwstarts.

Tegelijkertijd blijft de onderliggende bouwopgave groot. Woningbouw, renovatie, verduurzaming en infrastructuur zijn de komende jaren onverminderd nodig.

Opschalen door standaardisatie en samenwerking

In de discussie over de infrastructuuropgave stond centraal wat de staalbranche kan bieden. Meer standaardiseren en automatiseren kan de productiviteit verhogen. Gestandaardiseerde bruggen en toepassingen, ondersteund door typegoedkeuring en passende Europese regelgeving, kunnen het proces versnellen. Ook vroegtijdig samenwerken aan constructie en ontwerp helpt om risico’s beter in beeld te krijgen en kosten te beperken.

Langdurige contracten kunnen vervolgens de zekerheid bieden om te investeren in mensen en middelen. De vraag blijft wat de grootste bottleneck is: geld of capaciteit. Als de markt voldoende volume en continuïteit biedt, kan de staalbouw volgens de aanwezigen opschalen. Publiek-private financiering kan daarnaast een mogelijke route zijn wanneer publieke middelen beperkt zijn.

Ook de maatschappelijke weerstand tegen datacenters kwam aan bod. Energieneutraliteit, zonnepanelen, demontabel bouwen en een lagere footprint kunnen bijdragen, maar lossen het vraagstuk niet volledig op. Een betere spreiding van energie en datacenters kan eveneens onderdeel van de oplossing zijn.

Hilti: innovatie in de praktijk

De middag werd afgesloten met Hilti, wereldwijd actief met ruim 34.000 medewerkers in 120 landen. Innovatie staat centraal, met jaarlijks meer dan 60 nieuwe producten en ruim 2.000 actieve patenten. Tijdens de rondleiding door het nieuwe hoofdkantoor in Berkel en Rodenrijs en het Hilti Project Excellence Center werd getoond hoe hardware, software en technische dienstverlening samenkomen. Vanuit het nieuwe pand wordt heel Europa bediend.

De Staalketendag maakte duidelijk: de opgaven zijn groot, maar juist daarin liggen kansen voor de staalketen die investeert in productiviteit, standaardisatie, innovatie en samenwerking.